Oude avonturen, nieuwe jasjes

Dia 1 en 2: Melle
Introduceer de les aan de hand van de titel: “Kijk eens door een andere bril”

Waar denken de leerlingen aan als ze deze titel horen? Wat is de link met digitale geletterdheid, denken ze? Weten ze wat er staat?

Lees het verhaal van Melle voor of print de tekst uit voor de leerlingen en lees het samen. Bespreek de ervaring van Melle, wat herkennen de leerlingen? Welke avonturen hebben ze zelf wel eens beleefd?

Dia 3: Nu in de media

Bespreek de teksten op de dia.

Kinderboekenweek

Van kinderboeken.nl:

“Het thema van de 71e Kinderboekenweek is ‘Vol avontuur!’. In een boek is avontuur immers nooit ver weg! Van woeste zeeën tot betoverende landen, een groot geheim tot een spannend mysterie, je kunt het je zo gek niet bedenken of het is wel te beleven met een kinderboek. De Kinderboekenweek van 2025 draait om het beleven van spannende verhalen vanuit je luie stoel of warme bed. Ga mee op avontuur!”

En van nu.nl:

“Het boek De wonderverteller van Lida Dijkstra is woensdag bekroond met de Gouden Griffel 2025. De jury is diep onder de indruk van de manier waarop de auteur een geschiedenis in een nieuwe vorm tot leven brengt.

"Beroemde verhalen een nieuw leven meegeven. Dat is de kracht van Dijkstra", luidt het juryrapport.”

Dia 4: Hoe zit dat

Bespreek de tekst op de dia

Het thema van deze Kinderboekenweek is “Vol avontuur” en de Gouden Griffel, de prijs voor het beste kinderboek, ging dus naar een boek over oude avonturen.

Oude avonturen in een nieuw jasje. Heb jij toevallig het oude avontuur herkent in het verhaal van Melle?

Nee? In haar droom beleefde Melle het verhaal van Amelia Earhart. Ken je die? In het kort: “Amelia Earhart was een Amerikaanse luchtvaartpionier. Ze was de eerste vrouw die solo de Atlantische Oceaan overvloog. Haar grootste ambitie was een vlucht rond de wereld, maar tijdens deze expeditie in 1937 verdween ze spoorloos boven de Grote Oceaan. Haar verdwijning blijft een van de grootste mysteries uit de geschiedenis.” (volgens Google Gemini)

Welk avontuur zou jij wel willen (her)beleven? Bespreek de stelling(en) op de volgende dia(’s).

Dia 5: Stelling (niveau 1)

Bespreek de stelling ““Ik lees graag over spannende avonturen.” Geef de leerlingen eerst wat tijd om zelf over de stelling na te denken en bespreek deze dan klassikaal. Leid de discussie en stel kritische vragen. Wat voor soort avonturen vind je leuk? Waarom lees je die (of juist niet)?

Dia 6: Stelling (Niveau 2)

Bespreek de stelling “Mijn leukste avonturen beleef ik online.” Geef de leerlingen eerst wat tijd om zelf over de stelling na te denken en bespreek deze dan klassikaal. Leid de discussie en stel kritische vragen. Kun je een paar voorbeelden noemen? Wat maakt juist die avonturen zo leuk? Waarom niet? Is het leuker online of offline?

Dia 7: Stelling (niveau 3)

Bespreek de stelling “Die oude verhalen zijn saai. Ze horen niet bij deze tijd.” Geef de leerlingen eerst wat tijd om zelf over de stelling na te denken en bespreek deze dan klassikaal. Leid de discussie en stel kritische vragen. Ga in op het belang van de oude verhalen en geschiedenis. Zij hebben bepaald hoe de wereld er nu uit zien.

Stop een oud verhaal in een nieuw jasje.

Doe dat helemaal op jouw eigen wijze. Maar volg wel de volgende stappen:

1. Welk verhaal ga je vertellen?
2. Verdeel het verhaal in:
   1. Een inleiding (start)
   2. Een beschrijving van de hoofdpersonen (opbouw)
   3. Een spannende gebeurtenis (probleem)
   4. Hoe die spannende gebeurtenis afloopt (oplossing)
   5. Zorg dat het verhaal een mooi duidelijk einde heeft.
3. Vertel je verhaal in een digitale presentatie (PowerPoint, audio, video of…)

Bespreek goed welke mogelijkheden de leerlingen mogen gebruiken om hun verhaal te vertellen (afhankelijk van jullie mogelijkheden). Laat ze ook eerst heel goed hun gekozen verhaal/onderwerp onderzoeken, zodat de nieuwe verhalen inhoudelijk en historisch correct zijn. Op de volgende dia staat daar meer over.

Dia 9: Opdracht

Verhalen om uit te kiezen:

• Roodkapje. Wat als het verhaal Roodkapje in deze tijd zou spelen, hoe zou het verhaal dan gaan?
• Jouw ontmoeting met Leonardo da Vinci.
• Columbus. Vertel zijn avontuur als sprookje of als gedicht.
• Jij in de prehistorie. Welk avontuur zou jij beleven als je in de prehistorie zou leven?
• Anne Frank. Vertel het verhaal van Anne Frank in een lied.

Je mag natuurlijk ook zelf iets bedenken. Zolang er maar ergens een oud verhaal inzit, wat jij nieuw vertelt. Zorg dat je verhaal wel historisch correct is. Doe onderzoek. Gebruik bijvoorbeeld jeugdbieb.nl en entoen.nu.

Dia 10: Boekentips bij deze les

Voor 9-12 jaar: De wonderverteller - Lida Dijkstra

“Genua, 1928, Topina is schoonmaakster in de gevangenis en is haar geboortestad nog nooit uit geweest. Gevangene Marco Polo heeft juist de hele wereld bereisd. Elke dag komen er mensen naar de gevangenis om zijn wonderlijke verhalen te horen. Maar Marco heeft er schoon genoeg van. Dus regelt Topina in het geheim dat een medegevangene alle verhalen opschrijft. Want een verhaal dat eenmaal is opgeschreven, hoef je nooit meer te vertellen.” (hebban.nl)

Voor 12-15 jaar: Welkom thuis, chrononauten – Dirk Weber

“Barend reist terug in de tijd om verloren kunstwerken te redden. Toch begint hij te twijfelen? Is meester Rieter wel eerlijk tegen hem? En waar zijn de reizigers die eerder voor het veilinghuis werkten?(hebban.nl)

Deze opdracht past bij

• Kerndoel 1 - Schoolcultuur: zorgen voor een veilige schoolomgeving met aandacht voor diversiteit en inclusie.
• Kerndoel 2 – Diversiteit: in gedrag rekening houden met ervaringen en perspectieven van anderen.

Dia 13: Een schatkamer vol avontuur…

Waar denk jij aan bij de titel boven deze dia?

Wij bedoelen de bibliotheek. Want in de bibliotheek staan rijen met rekken vol met avonturen. En het mooiste is: ze zijn gratis voor jou beschikbaar. Want iedereen in Nederland onder de 18 jaar, mag gratis lid worden van de bibliotheek.

Weet jij wat er allemaal te halen valt in de bieb?

Dia 14: Opdracht

Bekijk de website van jouw plaatselijke/dichtstbijzijnde bibliotheek. Het is meer dan een plek om boeken te lenen. Bespreek de functie van de bibliotheken eens met elkaar.

Kijk eens naar:

• De collectie: welke boeken en informatie is er allemaal voor jou?
• De agenda: gebruik de menu en filters om te zoeken naar activiteiten voor jouw leeftijdscategorie.
• Wat is een IDO? Wat doen ze daar? Voor wie is dat er?