Juni is Pride Month en daarbesteden we graag aandacht aan. Zeker nu ook op het WK Voetbal de Pride Match (op 26 juni) voor de deur staat. Daar gaat deze week het Burgerschapsgedeelte over.
Tijdens Pride Month wordt gevierd dat iedereen de vrijheid moet hebben om te zijn wie ze zijn en te houden van wie ze willen, ongeacht hun seksuele geaardheid of genderidentiteit (LHBTIQ+). Hoewel er in de wet veel geregeld is, blijkt uit onderzoeken dat de acceptatie in de praktijk nog wel eens tegenvalt. Vooral in de digitale wereld, op platforms zoals TikTok, Instagram en Snapchat, neemt de online haat richting de LHBTIQ+-gemeenschap de laatste jaren flink toe. Mensen verschuilen zich vaak achter een anoniem profiel om kwetsende berichten te verspreiden.
In deze lessen gaan we in op respect en online gedrag. Dat je een andere mening mag hebben, maar dat je wel altijd respectvol dient te blijven.
In het burgerschapsgedeelte behandelen we de casus van de Pride Match. Deze wordt gespeeld tussen Iran en Egypte, terwijl in deze landen homoseksualiteit niet wordt goedgekeurd. Kun je dan afdwingen dat ze meewerken?
Lesdoel(en)
De leerling werkt in deze lessen aan de onderstaande definitieve (concept)Kerndoelen:
- Kerndoel 22 - De leerling zet digitale technologie en digitale media in.
- Onderdeel A: De leerling zet digitale systemen functioneel in.
- Kerndoel 23 - De leerling creëert digitale producten.
- Onderdeel A: De leerling gebruikt passende werkwijzen bij het creëren en gebruiken van verschillende typen digitale producten.
- Kerndoel 24 - De leerling participeert in de gedigitaliseerde wereld.
- Onderdeel A: De leerling gaat veilig om met digitale systemen, data en de privacy van zichzelf en anderen.
- Onderdeel B: De leerling maakt weloverwogen keuzes in het gebruik van digitale technologie en digitale media.
Achtergronden bij deze les
- Pride-maand op Wikipedia
“De Pride-maand of Pride Month (juni) is in de Verenigde Staten een themamaand waarin speciaal aandacht wordt besteed aan de positie, emancipatie en acceptatie van homoseksuele mannen, lesbische vrouwen, biseksuelen, transgenders en andere mensen van de lhbt+ gemeenschap.Het begrip krijgt in toenemende mate bekendheid in andere landen, onder meer doordat sinds 2012 de zoekmachine Google tijdens de Pride-maand juni een jaarlijks wisselende regenboogkleurige versiering bij lhbt-gerelateerde zoekopdrachten vertoont.” Lees verder op Wikipedia en lees ook het Wikipedia artikel over de Stonewall-rellen.
- Pride match WK-voetbal:
“De WK-loting leverde een pijnlijk affiche op: uitgerekend tijdens het Pride Weekend in Seattle treffen Iran en Egypte elkaar, twee landen waar homoseksualiteit strafbaar is. Toch gaat de ‘Pride Match’ gewoon door.” Lees meer op: volkskrant.nl
In deze les zijn AI-afbeeldingen en teksten gebruikt.
PowerPoint
Download de PowerPoint en pas deze naar wens aan.
Leestekst
Samen lezen? Print de leestekst uit.
Online presentatie
Uitwerking per dia
Dia 1 en 2: Melle
Introduceer de les aan de hand van de titel: “Be Proud. Live & let live”
Waar denken de leerlingen aan als ze deze titel horen (in combinatie met de afbeelding)? Wat is de link met digitale geletterdheid, denken ze?
Lees het verhaal van Melle voor of print de tekst uit voor de leerlingen en lees het samen. Bespreek het verhaal van Melle samen.
Dia 3: Nu in de media
Bespreek de tekst op de dia en bekijk de video’s.
Juni 2026: Pride month
Van jeugdjournaal.nl:
“Dikke kans dat je in deze periode veel regenboogvlaggen ziet. Het is namelijk juni, en dat is Pride-maand. Daar kregen we een vraag over:
Waarom bestaat Pride month eigenlijk?
De Pride-maand bestaat om aandacht te vragen voor de queer-community. Zoals bijvoorbeeld homo's, lesbiennes, en transgenders. Maar hoe is het ontstaan? En waarom is het eigenlijk in juni? Dat zie je in de video!”
Bekijk samen de video op:
https://jeugdjournaal.nl/artikel/2619274-waarom-bestaat-pride-month-eigenlijk
Voor meer uitleg over Pride month: bekijk samen de (Engelstalige) video hiernaast. In deze video wordt dieper ingegaan op de betekenis van de verschillende letters in de afkorting LHBTIQ+ (in het Engles LGBTQ+). Kijk zelf eerst deze video en bepaal of je deze samen gat bekijken of dat je deze achterwege laat.
Dia 4: Hoe zit dat
Wat is Pride Month en waarom is het nodig?
In juni is het overal ter wereld Pride Month. Dat betekent 'trots-maand'. Mensen vieren dan dat iedereen zichzelf mag zijn. Het maakt niet uit of je een jongen bent die op jongens valt, of een meisje dat op meisjes valt. De regenboogvlag is hier het symbool van. Het is een vrolijke maand, maar het is ook hard nodig. Veel LHBTIQ+ mensen (dat is de afkorting voor deze groep) krijgen namelijk nog steeds te maken met haat.
Online haat en de wet
Vooral op het internet gebeurt dit vaak. Mensen typen op TikTok of Instagram heel makkelijk gemene woorden. Dat komt doordat ze elkaar niet recht in de ogen kijken. Dat noemen we online haat. In Nederland hebben we een heel belangrijke wet: Artikel 1 van de Grondwet. Hierin staat dat iedereen in ons land gelijk is. Je mag niemand uitschelden of anders behandelen om wie ze zijn of van wie ze houden. Deze wet geldt op straat, maar natuurlijk ook op het internet.
Digitaal gedrag: hoe hoort het?
Op internet gelden dezelfde regels als in het echte leven. Je mag een eigen mening hebben vanuit je cultuur of geloof. Dat is je goed recht. Maar je mag die mening niet gebruiken om een ander pijn te doen of bang te maken. Zie je iets online waar je het niet mee eens bent? Dan laat je de ander in zijn waarde. Typ geen boze berichten, maar scrol rustig verder. Respect toon je overal, dus ook online!
Bespreek de stelling(en) op de volgende dia(‘s).
Dia 5: Stelling (niveau 1)
Bespreek de stelling “Woorden op een scherm kunnen net zoveel pijn doen als een duw op het schoolplein.”
Geef de leerlingen eerst wat tijd om zelf over de stelling na te denken en bespreek deze dan klassikaal. Leid de discussie en stel kritische vragen. Wat vind jij? Is dat zo? Of juist niet? Welke ervaringen hebben jullie hier al mee? Klopt de uitspraak: schelden doet geen zeer?
Dia 6: Stelling (Niveau 2)
Bespreek de stelling “Het is goed dat er op school over de Pride-maand wordt gepraat.”
Geef de leerlingen eerst wat tijd om zelf over de stelling na te denken en bespreek deze dan klassikaal. Leid de discussie en stel kritische vragen. Wat vind jij? Is dat zo? Bekijk samen de video waarin wordt uitgelegd waarom het goed is om er op school aandacht aan te besteden en waarom sommige scholen dat niet doen. Wat vind je hiervan? Welke argumenten heb je gehoord?
Dia 7: Stelling (niveau 3)
Bespreek de stelling “Wat je in het echt niet durft te zeggen, mag je online ook niet typen.”
Geef de leerlingen eerst wat tijd om zelf over de stelling na te denken en bespreek deze dan klassikaal. Leid de discussie en stel kritische vragen. Wat vind jij? Is dat zo? Mag je wat je in het echt durft te zeggen, altijd echt zeggen?
Opdracht
Opdracht:
“Een wereld waar iedereen zichzelf mag zijn”
Melle zat aan tafel met haar laptop open. Ze had net een bericht gekregen van haar vriendin Noor. “Ik heb iets gepost over Pride Month!” stond er.
Noor had een vrolijke foto gedeeld met een regenboogvlag erbij. Onder de foto stond: “Iedereen mag zichzelf zijn.”
Al snel kwamen de eerste reacties binnen, hartjes en smiley’s. Maar er stond ook een naar bericht tussen. Iemand schreef iets gemeens, zomaar.
Melle voelde haar buik een beetje raar worden.
Melle dacht na. Ze keek weer naar het scherm van haar laptop. Wat moest ze nu doen? Hoe kon ze laten zien dat iedereen gelijk is, ook online?
Schrijf nu zelf het verhaal af…..
Dia 9: Opdracht
Opdracht: schrijf het verhaal verder. Werk in tweetallen, maak eerst een kladversie en schrijf je uiteindelijke verhaal op het werkblad. Bespreek eerst de afbeelding van Artikel 1 op de dia.
Gebruik het werkblad en schrijf samen met je partner het vervolg. In jullie verhaal:
- Gaat Melle op een respectvolle manier reageren
- Staan tips voor mensen om respectvol te blijven online
- Wordt Artikel 1 van de Grondwet gebruikt
Schrijf ongeveer 200–250 woorden. Jullie bepalen zelf hoe het afloopt — positief, hoopvol, of met een les erin.
Reflectie
Lees enkele verhalen samen in de klas. Wat vinden jullie van de verhalen?
Welke tips heb je voor elkaar?
Burgerschap
Deze opdracht past bij
- Kerndoel 1 – Schoolcultuur: De school zorgt voor een democratische cultuur.
- Kerndoel 2 – Diversiteit: De leerling handelt respectvol vanuit kennis over een diverse samenleving.
- Kerndoel 5 – Democratische betrokkenheid: De leerling verkent hoe die democratisch handelen in dagelijkse situaties kan vormgeven.
- Kerndoel 6 – Maatschappelijke vraagstukken: De leerling weegt af welke mogelijkheden die heeft om ten aanzien van maatschappelijke vraagstukken te handelen.
Dia 12: Burgerschap vraagstuk
Bespreek de volgende stelling/situatie:
Tijdens het WK voetbal in Amerika wordt in Seattle een Pride-wedstrijd georganiseerd. Al voor de loting had plaatsgevonden werd deze wedstrijd aangemerkt als Pridematch. Nu de loting is geweest en het WK al bezig is blijkt: Iran en Egypte moeten tegen elkaar spelen in deze Pride-match. In Iran kun je de doodstraf krijgen voor homoseksualiteit en ”in Egypte is het niet expliciet verboden om homoseksueel te zijn, maar regelmatig worden wetten ingevoerd waarmee lhbti-rechten worden onderdrukt.” Wat vind jij?
Denk- en discussievragen
- Moeten landen verplicht meedoen aan zo’n Pride-wedstrijd?
- Mag een sportorganisatie landen dwingen een statement te maken?
- Wat is belangrijker: sport of mensenrechten?
Verwerkingsopdracht:
Schrijf een betoog (max. 200 woorden) waarin je jouw mening duidelijk en respectvol onderbouwt.
Wiki Woordenschat
LGBT is een Engelse afkorting die staat voor lesbian (lesbisch), gay (homoseksueel, in dit geval bij mannen), bisexual (biseksueel) en transgender (transgender). De afkorting is in het Nederland lhbt, maar vaak wordt de Engelse afkorting gebruikt. Volgens woordenboek Van Dale mogen beide termen in het Nederlands gebruikt worden en dienen ze met kleine letters te worden geschreven.
Lgbt is vaak een voorvoegsel van een woord. Er zijn eigenlijk twee woorden waarbij lgbt vaak voorkomt:
- Lgbt-gemeenschap: de gemeenschap van alle mensen die niet heteroseksueel of cisgender zijn. Deze gemeenschap is vrij divers qua leeftijden, geslachten, seksualiteiten, nationaliteiten, religies, etc. De gemeenschap zet zich vaak in voor aandacht voor lgbt en de rechten van de gemeenschap.
- Lgbt-rechten: de rechten van de mensen die tot de lgbt-gemeenschap behoren. In veel landen waren/zijn veel wetten gericht op heteroseksuele mensen. Om lgbt'ers een volledig onderdeel te laten vormen van de maatschappij, zet voornamelijk de lgbt-gemeenschap zich in voor deze rechten. Voorbeelden zijn adoptie voor ouders van hetzelfde geslacht, het homohuwelijk en geslachtsoperaties, maar ook betere bescherming tegen geweld en homofobie vallen hieronder.
Media bestanden
Gebruikte bronnen
Bron: Wikipedia.nl
https://nl.wikipedia.org/wiki/Pride-maand
https://nl.wikipedia.org/wiki/Stonewall-rellen
Bron: Volkskrant.nl
Bron: Jeugdjournaal.nl
https://jeugdjournaal.nl/artikel/2619274-waarom-bestaat-pride-month-eigenlijk
Bron: NOS.nl