“Snackfabrikant Smith introduceert op 8 april 1995 in zijn zakken chips Flippo's, ronde kartonnen schijfjes met afbeeldingen van stripfiguren waaronder ook de karakters uit de cartoonserie Looney Tunes. Bij kinderen wordt de flippo om te verzamelen en onderling te ruilen zeer populair.”(Bron: beleven.org) Hoe ontstaan rages? Waarom doen we daar aan mee? Zorgt het voor extra groepsdruk? En hoe beïnvloed media ons hierin?
In het burgerschapsgedeelte hebben we aandacht voor de impact van rages en online trends op ons groepsgevoel.
Lesdoel(en)
De leerling werkt in deze lessen aan de onderstaande definitieve (concept)Kerndoelen:
- Kerndoel 21 (VO) / 22 (PO) - De leerling zet digitale technologie en digitale media in.
- Onderdeel B: De leerling navigeert doelgericht in het digitale media- en informatielandschap voor het verwerven en verwerken van informatie.
- Kerndoel 23 (VO) / 24 (PO) - De leerling participeert in de gedigitaliseerde wereld.
- Onderdeel A: De leerling gaat veilig om met digitale systemen, data en de privacy van zichzelf en anderen.
Achtergronden bij deze les
- Hoe ontstaan rages?
“Rages zijn voorwerpen die zo leuk en populair zijn dat heel veel kinderen ze hebben.
Rages ontstaan door de bekendheid van het voorwerp, jij ziet bijvoorbeeld iets leuks op de reclame, of zoals vroeger in de winkels, wat goedkoop is en waar je leuke dingen mee kunt doen.” Opstel door een scholier (5VWO) op scholieren.com. - De allergrootste internet hypes van de afgelopen 20 jaar: van Charlie bit me tot TikTok-dansjes
Leuk om terug te kijken en eventueel samen met de leerlingen te bekijken. Viral video’s van de laatste 20 jaar. De Harlem Shake, Ice Bucket Challenge, de Bottle Flip en veel meer:
“van Charlie bit me tot TikTok-dansjes.”
PowerPoint
Download de PowerPoint en pas deze naar wens aan.
Leestekst
Samen lezen? Print de leestekst uit.
Online presentatie
Uitwerking per dia
Dia 1 en 2: Melle
Introduceer de les aan de hand van de titel: “FOMO & Flippo’s
Waar denken de leerlingen aan als ze deze titel horen (in combinatie met de afbeelding)? Wat is de link met digitale geletterdheid, denken ze?
Lees het verhaal van Melle voor of print de tekst uit voor de leerlingen en lees het samen. Bespreek het verhaal van Melle samen.
Dia 3: Nu in de media
Bespreek de tekst op de dia.
8 april 1995 de introductie van de Flippo
Van beleven.org:
“Snackfabrikant Smith introduceert op 8 april 1995 in zijn zakken chips Flippo's, ronde kartonnen schijfjes met afbeeldingen van stripfiguren waaronder ook de karakters uit de cartoonserie Looney Tunes. Bij kinderen wordt de flippo om te verzamelen en onderling te ruilen zeer populair. Ook worden met de flippo verschillende spelletjes gespeeld, met als doel het winnen van andermans flippo's. Smithfoodgroup wordt na deze actie marktleider op het gebied van zoutjes.”
Dia 4: Hoe zit dat
Rages zijn tijdelijke hypes die snel populair worden onder kinderen en jongeren. Hoewel rages van vroeger en nu er anders uitzien, hebben ze één ding gemeen: ze worden versterkt door media. In de jaren ’90 gebeurde dat vooral via televisie. Een bekend voorbeeld is de flippo-rage uit 1995. Flippo’s zaten in zakken chips en werden gepromoot via reclames en populaire tv-programma’s. Kinderen zagen anderen ermee spelen en wilden zelf ook meedoen.
Tegenwoordig verspreiden rages zich veel sneller. Sociale media zoals TikTok, Instagram en YouTube spelen een grote rol. Influencers laten producten zien, challenges gaan viral en algoritmes zorgen ervoor dat je dezelfde trend steeds opnieuw ziet. Daardoor lijkt het alsof “iedereen” meedoet, terwijl dat niet altijd zo is.
Het is belangrijk om kritisch te kijken naar hoe media je beïnvloeden. Waarom wil je iets? Omdat je het zelf leuk vindt, of omdat je bang bent om iets te missen? Door bewust te zijn van media-invloed kun je betere keuzes maken en voorkom je dat je zomaar wordt meegesleept in een hype.
Bespreek de stelling(en) op de volgende dia(‘s).
Dia 5: Stelling (niveau 1)
Bespreek de stelling “Je hoort er niet bij als je niet meedoet met een rage.”
Geef de leerlingen eerst wat tijd om zelf over de stelling na te denken en bespreek deze dan klassikaal. Leid de discussie en stel kritische vragen. Waarom wel/niet? Waarom vind je dat? Kun je voorbeelden noemen? En wat als je nu niet mee kunt doen?
Dia 6: Stelling (Niveau 2)
Bespreek de stelling “Rages kosten te veel geld.”
Geef de leerlingen eerst wat tijd om zelf over de stelling na te denken en bespreek deze dan klassikaal. Leid de discussie en stel kritische vragen. Waarom wel/niet? Is het waar? Kun je voorbeelden noemen?
Dia 7: Stelling (niveau 3)
Bespreek de stelling “Rages zorgen voor groepsdruk en FOMO.”
Geef de leerlingen eerst wat tijd om zelf over de stelling na te denken en bespreek deze dan klassikaal. Leid de discussie en stel kritische vragen. Waarom wel/niet? Waarom vind je dat? En hoe kun jij daarmee omgaan? (Bekijk eventueel de video “Wat is FOMO” via de link op de dia. Bekijk deze eerst zelf!)
Opdracht
Rage Review
Je gaat een review maken van een oude rage.
Doe dat alsof je een influencer van nu bent. Kies uit:
- De Flippo
- De Tamagotchi
- Smurfensnot
Kijk op internet om informatie over de rages te zoeken. Schrijf je review en maak daarna eventueel ook nog een video.
Beschrijf in ieder geval:
- Wat was de rage?
- Waarom vonden kinderen het leuk?
- Waar kwam de rage vandaan?
Reflectie
Bespreek de reviews in de klas. Welke rage zou je nu wel weer terug willen?
Welke rages zijn er op dit moment? En aan welke rages heb jij al meegedaan?
Burgerschap
Deze opdracht past bij
- Kerndoel 4 – Democratische betrokkenheid: De leerling verkent verschillende mogelijkheden om bij te dragen aan de samenleving.
Dia 11: Digitaal burgerschap
Bespreek de volgende stelling/situatie:
In een schoolklas ontstaat een discussie over een nieuwe TikTok-challenge waarbij je een duur accessoire moet laten zien. Sommige leerlingen doen enthousiast mee, anderen voelen zich ongemakkelijk omdat ze het niet kunnen betalen. De challenge wordt steeds populairder en leerlingen beginnen elkaar te beoordelen op wat ze wel of niet hebben. De leerkracht merkt dat het groepsgevoel verandert: er ontstaat ongelijkheid en spanning. Tegelijkertijd zeggen sommige leerlingen dat “het maar een trend is” en dat iedereen zelf mag weten of hij meedoet. De school vraagt zich af hoe ze hiermee moeten omgaan. Moet je rages verbieden? Of moet je leerlingen leren kritisch te kijken naar media-invloed en sociale druk?
Denkvragen:
- Wanneer wordt een trend schadelijk voor een groep?
- Hoe kun je als klas omgaan met verschillen in geld, spullen en trends?
- Welke verantwoordelijkheid hebben scholen bij rages die via sociale media ontstaan?
Wiki Woordenschat
Een rage of hype is een modegril: iets wat de aandacht heeft getrokken en dat in korte tijd heel veel mensen gaan navolgen. Het is ineens 'in', maar kan ook zo maar weer 'uit' raken.
Als iemand door het gedrag van een ander op het idee komt precies hetzelfde te gaan doen, spreek je ook wel van copycatgedrag.
Media bestanden
Gebruikte bronnen
Bron: Beleven.org
https://www.beleven.org/vandaag/8_april
Bron: Scholieren.com
Bron: Draadbreuk.nl
https://draadbreuk.nl/interwebs/internet-hypes-2005-2025/
Bron: SchoolTV.nl